|
Genel olarak , çalışma hayati içinde bulunan gerçek kişilerin sosyal güvenlik açısından kimi zaman kendi nam ve hesabına çalışan işveren, kimi zaman işçi ve kimi zaman da kamu görevi ifa etmeleri nedeniyle, aktif çalışma dönemi içinde hukuki statüleri farklı yasal düzenlemeler içeren, emekli sandığı, bağ-kur, SSK veya SSK geçici madde ile ilgilendirilen özel sandıklarda emeklilik açsısından önem arz edecek sigortalıkları söz konusu olmakta, Emeklilik açısından da bu bölük pörçük farklı sigortalılıkları gerçek kişilerin hangi sosyal güvenlik kuruluşundan emekli olmaları gerektiği noktasında karışıklığa yol açmakta , çakışma söz konusu olduğunda hangi sosyal güvenlik kuruluşundaki hizmetin geçerli olacağı noktasında tartışma ve soruna neden olmaktadır. Bu konuda yasal düzenleme, yasa koyucu tarafından 2829 sayılı yasa ile yapılmış ve 1983 yılında yürürlüğe girmiştir. Bahse konu yasaya ; 1. Gerçek kişi sosyal güvenlik kuruluşlarının herhangi birinden ilk defa hangisine girişi olmuş ise , ilk girişinin yapıldığı soyal güvenlik kuruluşu girişi , daha sonra farklı sosyal güvenlik kuruluşundan emekli olsa bile ilk girişinin yapıldığı sosyal güvenlik kuruluşundaki girişi gerçek kişinin aktif sigortalılık süresinin başlangıç tarihidir. 2. Gerçek kişi , emekliliğe hak kazandığında, geçmişte farklı sosyal güvenlik kuruluşlarında sigortalılığı söz konusu ise, emekliliğe hak kazandığı tarihten geriye doğru ( 7 ) yıllık fiili çalışmasının 3.5 yıldan fazlası en çok hangi sosyal güvenlik kuruluşuna tabi olarak geçmiş ise, o sosyal güvenlik kuruluşunun yasa hükümlerine göre emekliliğe hak kazanır ve emekli aylığını da o sosyal güvenlik kuruluşundan alır. 3. Eğer gerçek kişi , ölmüş ise ve geride kalan eş ve çocuğuna emekli aylığı bağlanacak ise bu durumda 2.ci fıkradaki açıklamalar geçerli olmaz ve süreye bakılmaksızın , emekliliğe hak kazanan gerçek kişinin eş ve çocuklarına son çalıştığı yer nedeniyle ödediği sosyal güvenlik kurumunun statüsüne göre emekli aylığı bağlanır. 4. Değişik sosyal güvenlik kuruluşlarında hizmeti bulunan gerçek kişinin emeklilik başvurusundan önce , değişik sosyal güvenlik kuruluşlarında hizmeti söz konusu ise, öncelikle emeklilik talebini yapacağı sosyal güvenlik kuruluşuna dilekçe ile başvurarak hizmetlerinin birleştirilmesini ve emeklilik talep edeceği sosyal güvenlik kuruluşunda toplatılmasını istemesi yararınadır. Yine dilekçe ile hizmetlerinin aktarılmasını istediği sosyal güvenlik kuruluşlarında da başvurarak , hizmetlerinin birleştirilmesini istediği sosyal güvenlik kuruluşuna hizmetlerinin aktarılmasını ayrıca talep etmesi kurumlar arası irtibatın sağlanması ve takip açısısndan önemlidir. 5. Aksi halde yukarıda da değinildiği üzere hem emeklilik işleminin neticelenmesi gecikir, hem de hizmet çakışmasına dayalı pürüzler çıkar ise bu konuda tedbir alma ve çözüm üretme şansı azalır. 6. 1. Mayıs 1981 tarihinden önce işe giren 18 yaşından küçük SSK sigortalıları açısından sigortalılık başlama yaşında 18 yaşı aranmaz. 1.Mayıs 1981 tarihinden sonra 18 yaşından küçük kişinin SSK lı olarak çalışması da söz konusu olsa SSK başlangıç tarihi 18 yaşını doldurduğu tarihtir. Emekli sandığı ve bağ-kur açısından genel kural sigortalılığın 18 yaşını doldurduğunda başlamasıdır. Kişi, yeni yasa gereği yaş haddini beklemek durumunda ise , bu durum kıdem tazminatının aranmasına engel değildir. Üyelerimize yararlı olması dileğiyle , Mustafa DönmezGediz Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı
|