|
2 temmuz 2001 günlü Resmi Gazete’de yayımlanmak suretiyle yürürlüğe giren 4705 sayılı yasa ile, Türkiye’den yurt dışına çıkan Türk vatandaşlarının, 50 ABD Doları karşılığı Türk Lirası tutarında kamu maliyesine harç ödemekle yükümlü kılınmışlardır. 4705 sayılı yasa, 50 dolar karşılığı Türk parası olarak alınacak bu harçtan kimlerin muaf olduğunu belirlememiş, harçtan kimlerin muaf oluğunu belirleme yetkisini Sayın Bakanlar Kurulunun takdirine ve düzenleme yetkisine bırakmıştır. Vergi, resim ve harçlar ile ilgili düzenlemelerde mükellef, istisna ve muafiyet, verginin konusu gibi hususlarda Anayasanın 73 .cü maddesi ve vergi Usul Kanunun 8.ci maddesi gereği kanunilik ilkesi esastır. Sayın Bakanlar Kuruluna verilen bu tür bir yetki kullanımı bize göre Anayasaya aykırıdır. Anayasa Yargısı ; geriye yürümezlik prensibi içinde hüküm bulduğundan , öğretide ve uygulamada Anayasa Yargısında Geriye Yürümezlik ilkesi esas olduğundan , anılan yetki devri ile ilgili Anayasa Mahkemesi yürütmeyi durdurma kararı verinceye kadar veya soyut norm denetimine dayalı olarak bir vatandaş açtığı vergi davasında anayasaya aykırılık iddiasını dile getirmek suretiyle anılan harç uygulaması konusunda dava açıncaya kadar , Yerel Mahkemeler , vatandaşın bu noktada açacağı bir dava ile ilgili , vatandaşın anayasaya aykırılık ve yürütmeyi durdurma şeklindeki yerel Mahkemeye yapacağı bu talebini, incelemeye değer ve gerekli bulup durumu anayasa mahkemesine götürünceye kadar 50 dolar harç uygulanacaktır. Bu nedenle bu uygulama süreci içerisinde, kimlerin bu harcı ödemeyeceklerini izah etmek gereğini açısından Odamız üyelerine ve halkımıza açıklama yapma zarureti vardır. Yurt dışına çıkışlarda 50 dolarlık harcı ödemeyeceklerin listesi , 28 temmuz 2001 günlü Resmi Gazetede yayımlanan 2001/2762 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile belirlenmiştir . Bakanlar Kurulunun 2001/2762 saylı kararına göre yurt dışı çıkışlarında 50 dolarlık harcı ödemeyecek olanlar şu şekilde sıralanmıştır. a)Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ne seyahat edenler, b)Yurt dışında öğrenim gören öğrenciler ile 7 yaşından küçük olanlar, c)Tam teşekküllü sağlık kurumlarından alınacak ve Sağlık bakanlığınca tasdik edilecek raporlara istinaden yurt dışında tedavi görecek olanlar ve refakatçileri (sağlık kontrolü için gidenler hariç) d)Yurt dışında sürekli görevli kamu personeli ile bunların eş ve 18 yaşından küçük çocukları, e)Genel ve katma bütçeli idareler , il özel idareleri ve belediyelerin görevli olarak yurt dışına çıkan personeli , f)Yurt dışına ticari amaçla sefer yapan ; gemi ve uçak personeli ile motorlu kara taşıtlarının 3 kişiye kadar olan personeli , g)Geldikleri ülkeye her yıl bir defaya mahsus olmak üzere yapacakları seyahatler için Türk vatandaşlığına kabul edilen göçmen ve mülteciler, h)Yurt dışında bir işverene bağlı olarak çalışan Türk vatandaşları ile eş ve 18 yaşından küçük çocukları, i)Çift pasaportlu kişilerden yabancı ülke pasaportu ile çıkış yapanlar , j)Yurt dışında müstakil iş sahibi olarak sürekli oturan ve geçimini yurt dışında temin ettiğini belgelendiren Türk vatandaşları ile bunların eş ve 18 yaşından küçük çocukları, k)sınır boyunda yaşayıp idari mektupla yurt dışına çıkanlar, l)Uluslar arası spor müsabakalarına iştirak etmek üzere yurt dışına çıkan sporcu ve antrenörler, m)Türkiye Seyahat Acenteleri Birliği’ne üye (A) ve (B) Grubu Seyahat Acentesi İşletme Belgesi sahibi firma temsilcisi (her firma için iki kişi ) n)Ticari amaçla sefer yapan deniz taşıtları ile günübirlik yurt dışına seyahat edenler, o)Hac seyahatine ilk defa gidenler. Bakanlar kurulu kararındaki sıralanan muafiyet ve istisna sınırının vergilendirmedeki açıklık, genellik ve eşitlik prensibi kapsamında objektif olmadığı , palyatif bir yetki kullanımı olduğu tartışmalara açıktır. İleride, çeşitli baskı gruplarının, pek çoğunun da haklı baskıları ile bu liste Bakanlar Kurulu Kararları ile genişleyeceğini düşünüyorum. Örneğin, Spor müsabakalarında milli gururlarımızın destekçisi olacakları izlemeye gidecekler harç mı ödeyeceklerdir? Yurt dışı iş görüşmeleri ve Ticari gezilerde tacirlerin rehber ve danışmanları harç mı ödeyecekler. İhracat peşinde koşan, fnans batağında ülkeye döviz getirmek için çabalayan ticari ve sınai kuruluşların yurt dışı çıkışlarında harç mı ödettirilecek. Deveye sormuşlar neren eğri, nerem doğru ki demiş, Anılan düzenlemede genellik , eşitlik ve açıklık prensibinin zedelenmediği ve Ülkenin ihracat adına menfaatlerinin zedelenmediği uygulamalara vesile olması dileğiyle ,
Mustafa DönmezGediz Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı
|